Ga door naar hoofdcontent
BlogsOude wijn in nieuwe zakken

Oude wijn in nieuwe zakken

Zaterdag 1 februari 2020Afbeelding Oude wijn in nieuwe zakken

In november was ik uiteraard te vinden op GeoBuzz, dé jaarlijks hoogmis van onze geo-community. Het geeft een goed beeld wat ons bezighoudt in de sector, waar het onderzoek zich op richt en hoe overheid en bedrijven op zoek zijn naar nieuwe waarden.

Wat mij meteen opviel: je struikelde op de beursvloer bijna letterlijk over de ‘digital twin’-concepten. Dat maakte me nieuwsgierig: het is belangrijk dat onze sector aansluit bij ontwikkelingen in aanpalende sectoren (in dit geval Industry 4.0, BIM, asset management en ICT), want de mooiste ontwikkelingen en innovaties ontstaan door cross-overs van verschillende domeinen. Kortom, als we het zo bezien gaat onze sector blijkbaar mee met de innovatieve vaart der volkeren.

Voor wie onder een steen heeft geleefd: een digital twin verwijst naar een virtuele representatie (digitaal model) van een fysiek object dat kan worden gebruikt om te doorgronden wat de (live)toestand van dat object is, wat de respons is op veranderingen en wat moet gebeuren om de performance van het object te verbeteren. ‘Object’ mag je hier ruim interpreteren: dat kan een gebouw of zelfs een stad zijn, of een ‘proces’ (bijvoorbeeld logistiek).

In feite bestaat een digital twin uit een computermodel, gegevens (uit sensoren), algoritmen om analyses en optimalisaties uit te voeren en visualisatie-/dashboardfunctionaliteiten. Hiermee kunnen bijvoorbeeld complexe fabrieken ‘live’ gemonitord worden en kunnen ook ‘what if’-scenario’s worden getest zonder de fabriek stil te leggen. Het is zelfs zo dat de fysieke ontwikkeling (bouw) van zo’n fabriek steeds meer plaatsvindt op basis van een virtueel model, oftewel het fysieke model (de fabriek) is dan het resultaat van zijn virtuele tweeling en niet omgekeerd.

Welbeschouwd is het concept van een digital twin in de kern niet helemaal nieuw. Peter Burrough beschreef in 1985 in hét GIS-standaardwerk ‘Principles of geographical information systems’ al de eerste concepten hoe we ‘de wereld’ konden vatten in een digitaal model en hoe we deze wereld met algoritmes konden analyseren.

Waarom digital twins thans zo in zwang zijn, heeft direct te maken met de opkomst van met name IoT, big data (analytics), AI en augmented reality. Hierdoor zijn we veel beter in staat om (real time) te meten en te analyseren. Het succes van digital twins wordt hierbij vooral gedreven door aantoonbare business waarde, zeker nu in allerlei domeinen IoT-/datastrategieën worden uitgerold en we meer en meer overtuigd raken van de waarde van een krachtige digitale strategieën in businessprocessen.  

Weer even terug naar de beursvloer van de GeoBuzz: ik maakte een rondje langs al deze digital twin-concepten om te zien hoe we als sector hierin vooruitkomen. Mijn verwachtingen waren blijkbaar veel te hoog gespannen. Digital twin was in nagenoeg alle gepresenteerde voorbeelden min of meer synoniem voor ‘3D-model’. Veelal het resultaat van een (overigens wel innovatief) 3D-inwinningsproces. Óf het betrof een nieuw labeltje dat werd geplakt op het aloude fenomeen ‘ruimtelijke analyse’. Geen echte innovaties en nieuwe businessconcepten waar ik op gehoopt had. Oftewel: oude wijn in nieuwe zakken.

Het gevoel bekruipt me dat we graag en gemakkelijk meeliften met een hype zonder echt bezig te zijn met de werkelijke betekenis en mogelijkheden van dit concept. Een ander, wat onaangenamer gevoel bekruipt me dan ook: zijn we als sector wel in staat om écht aan te haken met deze nieuwe concepten? Hebben we wel voldoende kennis van IoT, big data, data analytics, AI? Hebben we voldoende zicht op businessprocessen die we kunnen ondersteunen met deze concepten? Creëren we als sector echte waarde of komen we niet veel verder dan het hypen van een fenomeen?

Ik geloof in de businesswaarde van dit concept. Gartner voorspelt dat over een jaar de helft van de grote industriële bedrijven digital twins gebruiken voor het aansturen en optimaliseren van hun businessprocessen. Misschien is het een idee, willen we als sector echt meedoen met dit fenomeen en innoveren, om eerst te leren van andere domeinen voordat we zelf het wiel gaan uitvinden. Misschien moeten we het ook maar eens omdraaien: hoe kunnen we als geo-sector bijdragen aan het bouwen van digital twins in andere sectoren? Ik denk dat ons dat wat beter afgaat!

Afbeelding voor Theo Thewessen

Theo Thewessen

Volledige biografie

Gesponsorde berichten